ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΠΟΣΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΕΙΝΑΙ ΑΡΚΕΤΗ;
Όταν ο Τζωρτζ παρουσίασε τον Καρλ, τον καθηγητή του στο Πανεπιστήμιο, στη μητέρα του, κατά τη διάρκεια της ορκομωσίας, ο Κάρλ είπε: Έχει αφομοιώσει ακριβώς αρκετή φιλοσοφία για να κάνει τη ζωή του πιο δύσκολη, αλλά όχι αρκετή για να του δώσει επαγγελματικά διαπιστευτήρια.
Από το μυθιστόρημα “The Book of George” της Kate Greathead.
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΡΩΣΟΙ ΦΙΛΕΛΛΗΝΕΣ ΤΟ 1821-ΕΝΑ ΑΝΥΠΑΡΚΤΟ ΕΙΔΟΣ
Ένα ασύνηθες χαρακτηριστικό του φιλελληνισμού των Ρώσων είναι ότι ενώ Έλληνες που ζούσαν στη Ρωσία πήγαν να πολεμήσουν για τον σκοπό της Ελλάδας, ούτε ένας Ρώσσς δεν φαίνεται να το έκανε. Ρώσοι δεν εμφανίζονται στις αναφορές εκείνης της εποχής για τον ελληνικό πόλεμο. Δεν έχει περιγραφεί κανένας θάνατος ενός Ρώσου φιλέλληνα. Το μνημείο των φιλελλήνων στη Ρωμαιοκαθολική εκκλησία στο Ναύπλιο εμφανίζει τα ονόματα 274 ξένων φιλελλήνων που πέθαναν στην Ελλάδα, πάνω από εκατό από τα Γερμανικά κράτη, σαράντα περίπου από τη Γαλλία και άλλα τόσα από την Ιταλία, μικρότερα τμήματα από την Βρεττανία και άλλα μέρη, ένα μικρό αριθμό από την Ισπανία, την Ουγγαρία, τη Σουηδία και τη Δανία και ένα μοναδικό από την Πορτογαλία, αλλά κανένα από τη Ρωσία.
Αυτό το στοιχείο έχει το ενδιαφέρον του, ενώ ο συγγραφέας παραθέτει στοιχεία που δείχνουν ότι το Ρωσικό κράτος έστειλε ή προσπάθησε να στείλει χρηματική βοήθεια στην Ελλάδα. Είναι από το βιβλίο “The Greek War of Independence” του David Brewer.
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΟΛΟΚΛΗΡΩΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΜΟΣ
Η χρήση του όρου “ολοκληρωτισμός” σε σχέση με την Κομμουνιστική κοινωνία εμποδίζει την κατανόηση αυτής της κοινωνίας. Ολοκληρωτισμός είναι ένα σύστημα εξαναγκασμού που επιβάλλεται σε ένα λαό “από επάνω” ανεξάρτητα από την κοινωνική δομή του πληθυσμού. Το Κομμουνιστικό σύστημα εξαναγκασμού προήλθε από την ίδια την κοινωνική δομή, δηλαδή ¨από κάτω”.
Αυτά είναι λόγια του Alexander Zinoviev* από το βιβλίο του “The Reality of Communism” και αναφέρονται στο βιβλίο “The New Leviathans” του John Gray.
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΝΑ ΠΩΣ ΓΙΝΑΜΕ “ΡΩΜΙΟΙ”
Το 212 μΧ, κατά τη διάρκεια των πρώτων ετών της “κρίσης” του 3ου αιώνα, ο αυτοκράτορας Caracalla εξέπληξε τους πάντες όταν θέσπισε ότι όλοι οι υπήκοοι της αυτοκρατορίας, εκτός από τους σκλάβους, θα είναι στο εξής πλήρως Ρωμαίοι πολίτες.
Αλλά αυτό το “κόλπο” του Caracalla, που υποτίθεται ότι έγινε για να αυξηθούν τα φορολογικά έσοδα, θα αποδειχτεί ότι είχε μια ακόμη απώτερη συνέπεια. Από εκείνη την εποχή, σχεδόν ο καθένας σε οποιοδήποτε σημείο του κόσμου που μιλούσε ελληνικά, είχε το δικαίωμα να καλείται Ρωμαίος πολίτης. Θα ερχόταν έτσι ο καιρός που αυτοί που μιλούσαν ελληνικά δεν θα θεωρούσαν τους εαυτούς τους πλέον ως “Έλληνες”, αλλά μάλλον ως “Ρωμαίους” (Ρωμιοί στα ελληνικά)-κάτι που η μεγάλη πλειοψηφία από αυτούς θα συνέχιζε να το κάνει μέχρι τον δέκατο ένατο αιώνα.
Από το βιβλίο “The Greeks” του Roderick Beaton.
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ…
Είχε πει αυτό που δεν λέγεται: ότι το κράτος δεν θέλει έξυπνα άτομα αλλά γρανάζια στη μηχανή, ειδικευμένους που είχαν εκπαιδευτεί αρκετά ώστε να συνεισφέρουν άκριτα και υποτακτικά, ένα αδυσώπητο αποτέλεσμα του οποίου ήταν η διαιώνιση της πνευματικής μετριότητας.
Κριτική της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης και της κρατικής μηχανής στην εποχή του Nietzsche, που μάλλον δεν έχει μεταβληθεί και πολύ μέχρι σήμερα.
Από το βιβλίο “I Am Dynamite!” της Sue Prideaux.
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΣΟΒΙΕΤΙΚΑ ΑΣΤΕΙΑ
Ξέρεις τι είναι ένα σοβιετικό ντουέτο; Ένα κουαρτέτο που γύρισε από μια περιοδεία στο εξωτερικό.
Ο σύντροφος Khrouchtchev επισκέπτεται μια φάρμα με γουρούνια και τον φωτογραφίζουν. Στην εφημερίδα Pravda οι γραφίστες συζητούν για τη λεζάντα που θα βάλουν κάτω από τη φωτογραφία. “ Ο σύντροφος Khrouchtchev ανάμεσα στο γουρούνια”, “Ο σύντροφος Khrouchtchev και τα γουρούνια”, “ Τα γουρούνια γύρω από τον σύντροφο Khrouchtchev”; Όλα τα παραπάνω απορρίπτονται το ένα μετά το άλλο. Στο τέλος ο διευθυντής παίρνει αυτός την απόφαση. Η λεζάντα που διάλεξε λέει: “ Ο τρίτος από δεξιά είναι ο σύντροφος Khrouchtchev”.
Από το βιβλίο “Le mage du Kremlin” του Giuliano Da Empoli.
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΙΔΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΙΔΑΝΙΚΩΝ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ
Η ανθρώπινη ράτσα έχει δύο μονάχα απεριόριστες ικανότητες: να υποφέρει και να λέει ψέματα. Θέλω να πολεμήσω τη θρησκεία επειδή είναι η πηγή για όλα τα ψέματα του ανθρώπου και η μόνη δικαιολογία για να υποφέρει.
Πιστεύω-και θέλω να μαζέψω όλα τα δεδομένα για να το εξηγήσω- ότι η χειρότερη κατάρα στην ανθρωπότητα είναι ικανότητα να θεωρεί τα ιδανικά σαν κάτι εντελώς αφηρημένο και ξέχωρο από την καθημερινή ζωή του καθένα. Η ικανότητα του να ζει και να σκέφτεται εντελώς διαφορετικά, βγάζοντας έτσι τη σκέψη από την πραγματική του ζωή. Αυτό δεν αφορά τους εσκεμμένα και συνειδητά υποκριτές, αλλά εκείνους τους πιο επικίνδυνους και απελπισμένους, που μόνοι τους με τον εαυτό τους, ανέχονται μια σαφή διάσταση μεταξύ των πεποιθήσεών τους και της ζωής τους, και εξακολουθούν να πιστεύουν ότι έχουν πεποιθήσεις. Γι αυτούς, είτε τα ιδανικά τους, είτε η ζωές τους είναι άχρηστες-και συνήθως και τα δύο.
Οι παραπάνω φράσεις είναι από τα ημερολόγια της Ayn Rand και αναφέρονται στο βιβλίο “The Visionaries” του Wolfram Eilenberger.
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΩΣ ΤΡΟΠΟΣ ΖΩΗΣ
Αυτό που υποστήριζε ο Kierkegaard ήταν ότι εκείνος που ακολουθούσε μια φιλοσοφία που δεν τον βοηθούσε στον τρόπο της ζωής του έπαιρνε αποστάσεις από τα πιο επείγοντα ερωτήματα της ύπαρξης.
Από το βιβλίο “Philosopher of the Heart” της Clare Carlisle.
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΕΝΑΣ ΥΜΝΟΣ ΣΤΗΝ ΑΠΩΛΕΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ!
Πόσο θαυμάσιο είναι να ξοδέψεις μια ζωή που θα μπορούσε να είναι χρήσιμη, να μην εκτελέσεις ποτέ ένα έργο τέχνης που ήταν σίγουρο ότι θα ήταν όμορφο, να παρατήσεις στη μέση ένα δρόμο που οδηγεί με βεβαιότητα προς τη νίκη!
Αχ, αγάπη μου, το μεγαλείο εκείνων των έργων που έχουν χαθεί για πάντα, των πραγματειών που σήμερα υπάρχουν ως απλοί τίτλοι, των βιβλιοθηκών που κάηκαν, των αγαλμάτων που καταστράφηκαν!
Πόσο πιο όμορφη θα ήταν η Μόνα Λίζα αν δεν μπορούσαμε να τη δούμε! Και αν κάποιος την έκλεβε απλά για να την κάψει, τι μεγάλος καλλιτέχνης που θα ήταν, ακόμη μεγαλύτερος από εκείνον που τη ζωγράφισε!
Από τον πάντοτε αιρετικό Fernando Pessoa στο βιβλίο “The Book of Disquiet.”
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ “TURING TEST.”
Από όλα εκείνα τα πράγματα στα οποία εμείς οι άνθρωποι διαπρέπουμε, το να αλλάζουμε τους κανόνες του παιχνιδιού, ενώ εκείνο παίζεται, είναι ίσως το καλύτερο κόλπο μας. Τη στιγμή που η Τεχνητή Νοημοσύνη θα γίνει καλή σε αυτό θα έχει περάσει την πραγματική δοκιμασία Turing.
Από το μυθιστόρημα “Playground” του Richard Powers.
IDENTIFICATION
by Wisława Szymborska
tr. Clare Cavanagh and Stanislaw Baranczak
It’s good you came — she says.
You heard a plane crashed on Thursday?
Well so they came to see me
about it.
The story is he was on the passenger list.
So what, he might have changed his mind.
They gave me some pills so I wouldn’t fall apart.
Then they showed me I don’t know who.
All black, burned except one hand.
A scrap of shirt, a watch, a wedding ring.
I got furious, that can’t be him.
He wouldn’t do that to me, look like that.
The stores are bursting with those shirts.
The watch is just a regular old watch.
And our names on that ring,
they’re only the most ordinary names.
It’s good you came. Sit here beside me.
He really was supposed to get back Thursday.
But we’ve got so many Thursdays left this year.
I’ll put the kettle on for tea.
I’ll wash my hair, then what,
try to wake up from all this.
It’s good you came, since it was cold there,
and him just in some rubber sleeping bag,
him, I mean, you know, that unlucky man.
I’ll put the Thursday on, wash the tea,
since our names are completely ordinary —
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΚΟΡΝΗΛΙΟΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΔΗΣ
Η Ιστορία της Ανθρωπότητας δεν είναι η Ιστορία της Πάλης των Τάξεων, αλλά η Ιστορία των Φρικαλεοτήτων.
Η πρόοδος είναι μια βαθύτατα καπιταλιστική φαντασιακή σημασία από την οποία παρασύρθηκε ο ίδιος ο Μαρξ.
Λόγια του Κορνήλιου Καστοριάδη από την “Ανοδο της Ασημαντότητας”.
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΟΙ ΟΔΥΝΗΡΕΣ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΥΝΗΘΕΙΑΣ
Αν η συνήθεια, έγραψε ο Proust είναι μια δεύτερη φύση, μας εμποδίζει να γνωρίσουμε τη πρώτη, της οποίας δεν έχει ούτε τις σκληρότητες ούτε τις μαγείες της.
Σε γενικές γραμμές είμαστε όπως ο τουρίστας (κάθε προσδιορισμός θα ήταν πλεονασμός), του οποίου η αισθητική εμπειρία αποτελείται από μια πανοπλία ομοιοτήτων και ο οποίος θεωρεί τον οδηγό Baedeker περισσότερο ως αυτοσκοπό παρά ως μέσο για την επίτευξη του σκοπού.
Αυτός που είναι αφοσιωμένος στη συνήθεια απομακρύνεται από οποιοδήποτε αντικείμενο που δεν μπορεί να αναχθεί σε μία ή άλλη από τις διανοητικές του προκαταλήψεις και που αντιστέκεται στις προτάσεις του συνόλου των συνθέσεων που έχει στη διάθεσή του, καθοδηγούμενος από τη συνήθεια σύμφωνα με την αρχή της ελάχιστης προσπάθειας.
Από το βιβλίο “Proust” του Samuel Beckett.
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΑΧ ΑΥΤΕΣ ΟΙ ΜΑΚΡΙΝΕΣ (ΚΑΠΟΤΕ) ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ…
Όπως γίνεται συνήθως ήταν πολύ πιο εύκολο να συμφωνήσω για την εμφάνιση πολύ καιρό πριν, επειδή πάντοτε υποκύπτω στα φαντασία ότι οι υποχρεώσεις που βρίσκονται μακριά στο μέλλον δεν θα έλθουν ποτέ. Εμπειρικός κανόνας: ποτέ μην συμφωνείς να κάνεις κάτι που δεν θα ήσουν πρόθυμος να το κάνεις αύριο. Ή σε πέντε λεπτά από τώρα πιο σωστά.
Γράφει η Lionel Shriver στο βιβλίο “Mania.”
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΠΕΡΙ ΛΕΞΙΛΟΓΙΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ
Σύμφωνα με κάποιους υπολογισμούς ένας ομιλητής που έχει λάβει ανώτερη εκπαίδευση γνωρίζει περίπου 35000 λέξεις, ενώ σε καθημερινή βάση χρησιμοποιούμε περίπου 1000 λέξεις.
(Μην απογοητεύεστε: ο Cervantes λέγεται ότι χρησιμοποίησε στα έργα του περίπου 8000 λέξεις!).
Αρκετές μελέτες έχουν δείξει ότι οι δίγλωσσοι έχουν μικρότερο λεξιλόγιο σε κάθε μια από τις δύο γλώσσες τους από ότι οι μονόγλωσσοι. Εκείνα τα είδη των λέξεων που οι μονόγλωσσοι φαίνεται να υπερτερούν των δίγλωσσων είναι εκείνα που χρησιμοποιούνται στο σπίτι. Όταν γίνεται σύγκριση του λεξιλογίου που χρησιμοποιείται στο σχολείο αυτή η διαφορά ανάμεσα στις δύο ομάδες εξαφανίζεται.
Από το βιβλίο “The Bilingual Brain” του Albert Costa.
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΑΠΟ ΤΗ ΛΑΣΠΗ ΜΕΧΡΙ Τ΄ΑΣΤΕΡΙΑ
Τι καταπληκτικό πράγμα είναι η φωνή! Χάρις σε ποιο θαύμα το καυτό μάγμα της γης μεταμορφώνεται σε αυτό που ονομάζουμε ομιλία; Αν από τη λάσπη ένα τόσο αφηρημένο μέσο όπως οι λέξεις μπορεί να σχηματιστεί, τι είναι αυτό που θα μας εμποδίσει να αφήσουμε αν θέλουμε τα σώματά μας και να πάμε να κατοικήσουμε σε άλλους πλανήτες η και ανάμεσα στους πλανήτες; Τι είναι αυτό που θα μας αποτρέψει από το να ανασυνθέσουμε όλη τη ζωή, ατομική, μοριακή, σωματική, αστρική, θεϊκή; Γιατί θα πρέπει να σταματήσουμε στις λέξεις ή στους πλανήτες ή στη θεότητα;
Υπερβατικός οίστρος από τον Henry Miller στο βιβλίο “The Colossus of Maroussi.”
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΓΙΑΤΙ ΠΕΘΑΝΕ Η “ΠΟΛΙΣ”
Για να συνεχίσει να υπάρχει “η πόλις” δεν μπορούσε απλά να αλλάξει για να ανταποκριθεί στις περιστάσεις. Ο θάνατός της στον 4ο αιώνα πΧ δεν ήταν στην πραγματικότητα αποτέλεσμα της εισβολής των Μακεδόνων ή στην παρουσία διεφθαρμένων και εξαντλημένων πολιτών, αλλά μάλλον οφείλονταν στην αδυναμία ή την απροθυμία να μεταβάλει τους θεμελιώδεις θεσμούς και την ηθική της-κυβερνητική, πολιτική, στρατιωτική-ώστε να ανταποκριθεί στις οικονομικές και κοινωνικές ανακατατάξεις που συνέβαιναν στην ανατολική Μεσόγειο.
Αυτά έγραψαν οι Hanson and Heath στο βιβλίο τους “Who killed Homer.”
ΜΕ ΤΗ ΣΚΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
ΕΤΣΙ ΦΤΑΣΑΜΕ ΣΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΤΕΡΗΔΟΝΑ
Τα τρία βήματα που οδήγησαν τον άνθρωπο από στάδιο του άγριου ζώου στον πολιτισμό ήταν η ομιλία, η γεωργία και η γραφή.
Η μαγειρική, μαλακώνοντας τις σκληρές τροφές, ελάττωσε την ανάγκη για μάσημα και ξεκίνησε η τερηδόνα, που είναι ένα από τα σύμβολα του πολιτισμού.
Ισχυρισμοί του Will Durant από το βιβλίο του “The Complete Story of Civilization.”
